Tot wijziging van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, wat betreft de gemeentelijke verordening waarbij het conformiteitsattest verplicht wordt #792

verzendcode: WON ingediend op 2 juli 2021 (2020-2021) Verslag namens de Commissie voor Wonen en Onroerend Erfgoed uitgebracht door Maxim Veys over het voorstel van decreet van Sarah Smeyers, Joke Schauvliege, Mercedes Van Volcem, Katja Verheyen, Vera Jans en Allessia Claes tot wijziging van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, wat betreft de gemeentelijke verordening waarbij het conformiteitsattest verplicht wordt Samenstelling van de Commissie voor Wonen en Onroerend Erfgoed: Voorzitter: Kurt De Loor. Vaste leden: Allessia Claes, Sarah Smeyers, Nadia Sminate, Manuela Van Werde, Katja Verheyen; Adeline Blancquaert, Guy D'haeseleer, Kristof Slagmulder; Vera Jans, Joke Schauvliege; Gwenny De Vroe, Mercedes Van Volcem; An Moerenhout, Tine Van den Brande; Kurt De Loor. Plaatsvervangers: Inez De Coninck, Liesbeth Homans, Sofie Joosen, Rita Moors, Lorin Parys; Leo Pieters, Klaas Slootmans, Frieda Verougstraete-Deschacht; Katrien Partyka, Katrien Schryvers; Steven Coenegrachts, Jean-Jacques De Gucht; Ann De Martelaer; Maxim Veys. Toegevoegde leden: Tom De Meester. Documenten in het dossier: : Voorstel van decreet INHOUD 1. Toelichting ............................................................................................ 4 1.1. Toelichting door Sarah Smeyers......................................................... 4 1.2. Toelichting door Mercedes Van Volcem ............................................... 5 2. Bespreking ............................................................................................ 5 2.1. Commentaar van Guy D’haeseleer ..................................................... 5 2.2. Commentaar van Maxim Veys............................................................ 6 2.3. Commentaar van An Moerenhout ....................................................... 6 2.4. Reactie van Sarah Smeyers ............................................................... 7 3. Artikelsgewijze bespreking en stemming ................................................... 7 4. Stemming over het gehele voorstel van decreet ......................................... 8 De Commissie voor Wonen en Onroerend Erfgoed besprak op 1 juli 2021 het voorstel van decreet van Sarah Smeyers, Joke Schauvliege, Mercedes Van Volcem, Katja Verheyen, Vera Jans en Allessia Claes tot wijziging van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, wat betreft de gemeentelijke verordening waarbij het conformiteitsattest verplicht wordt. (Deze vergadering werd als videoconferentie georganiseerd.) Het voorstel van decreet werd unaniem aangenomen door de commissie. 1. Toelichting 1.1. Toelichting door Sarah Smeyers Sarah Smeyers licht toe dat voorstel van decreet een technische aanpassing betreft die geen wereld van verschil zal uitmaken, maar waarmee lokale besturen kunnen worden geholpen. De bedoeling is om gemeenten meer mogelijkheden te geven voor de handhaving bij de verplichting tot een conformiteitsattest. Met toepassing van de Vlaamse Codex Wonen van 2021 kunnen gemeenten het conformiteitsattest verplichten via een gemeentelijke verordening. Daarbij hebben zij de mogelijkheid om, met toepassing van artikel 2, §1, van de wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties (GAS-boetes) bepaalde sancties op te leggen als die verplichting niet wordt nageleefd: “De gemeenteraad kan straffen of administratieve sancties bepalen voor de inbreuken op zijn reglementen of verordeningen.” Daar knelt echter het schoentje. Een GAS-boete kan namelijk maar één keer opgelegd worden, voor een maximumbedrag van 350 euro. Sommige gemeenten ervaren dat als een zwak punt. Een sanctie die periodiek kan worden opgelegd zolang niet aan de verplichting is voldaan, zou efficiënter zijn. Daarom hebben een aantal gemeenten in hun verordeningen voor de heffing gekozen. Het bestraffen van een verplichting met een heffing is echter juridisch niet helemaal correct, zoals blijkt uit rechtspraak van de Raad van State. Er is een uitgebreide rechtspraak en rechtsleer met betrekking tot het verplichte fiscale hoofddoel en het verbod op machtsafwending dat daar deels mee samenhangt. Het komt erop neer dat het opleggen van sancties via de heffing juridisch niet helemaal in orde is. De mogelijkheid voor gemeenten om een conformiteitsattest te verplichten, is een belangrijk instrument voor het lokale woningkwaliteitsbeleid. Als schepen heeft de spreker dat gefaseerd ingevoerd in Aalst en men is daar op de goede weg. Het is de bedoeling om mensen die het conformiteitsattest aan hun laars lappen, te bestraffen. De kwaliteit van het huurwoningpatrimonium in de gemeente kan op die maniergoed in kaart gebracht, bewaakt en gevolgd worden. De verplichting legt een verantwoordelijkheid bij de eigenaars en vormt voor hen een aansporing en aanmoediging om bewust om te gaan met de minimale kwaliteit van de woning die ze verhuren. Die werkwijze vormt, na het informeren van huurders en verhuurders over de woningkwaliteitsnormen, een tweede stap in een cascade van instrumenten waarbij de druk om zich te conformeren geleidelijk wordt opgevoerd. De volgende mogelijke stappen zijn namelijk de waarschuwingsprocedure en de procedure om een woning ongeschikt of onbewoonbaar te verklaren met de daar dan wel bijbehorende fiscale heffing. In de ernstigste gevallen is ook een strafrechtelijke handhaving mogelijk. De verplichting om een conformiteitsattest aan te vragen, onderscheidt zich van de afgifte van een conformiteitsattest op initiatief van de burgemeester. Het gaat hier dus wel degelijk over de situatie waarbij een verhuurder zelf een conformiteitsattest aanvraagt. Een conformiteitsonderzoek op initiatief van de gemeente met het oog op de afgifte van een conformiteitsattest situeert zich in het meer dwingende instrumentarium. De verplichting om een conformiteitsattest aan te vragen, is dus een ‘zachtere’ aanpak, die momenteel met een beperkte administratieve boete wordt gehandhaafd. Om die sensibiliserende aanpak in een eerste fase alle kansen te geven, is het …