Over het gecoördineerd Vlaams vrijwilligersbeleid #1674

Documenten in het dossier: : Ontwerp van decreet verzendcode: CUL ingediend op 6 juni 2023 (2022-2023) Verslag namens de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting en Justitie uitgebracht door Arnout Coel over het ontwerp van decreet over het gecoördineerd Vlaams vrijwilligersbeleid Samenstelling van de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting en Justitie: Voorzitter: Steven Vandeput. Vaste leden: Arnout Coel, Maaike De Vreese, Andries Gryffroy, Philippe Muyters, Steven Vandeput; Adeline Blancquaert, Anke Van dermeersch, Wim Verheyden; Koen Van den Heuvel, Peter Van Rompuy; Willem-Frederik Schiltz, Maurits Vande Reyde; Celia Groothedde, Björn Rzoska; Ludwig Vandenhove. Plaatsvervangers: Veerle Geerinckx, Sarah Smeyers, Jeroen Tiebout, Wilfried Vandaele, Paul Van Miert; Filip Brusselmans, Yves Buysse, Johan Deckmyn; Stijn De Roo, Sofie Mertens; Marino Keulen, Gwendolyn Rutten; Mieke Schauvliege, Jeremie Vaneeckhout; Thijs Verbeurgt. Toegevoegde leden: Jos D'Haese. INHOUD I. Toelichting door minister-president Jan Jambon ....................................... 4 II. Algemene bespreking ........................................................................... 5 1. Vragen en opmerkingen van de leden .............................................. 5 1.1. Wim Verheyden .................................................................... 5 1.2. Björn Rzoska ........................................................................ 5 1.3. Ludwig Vandenhove .............................................................. 5 1.4. Philippe Muyters ................................................................... 6 2. Antwoorden van de minister-president ............................................ 6 III. Artikelsgewijze bespreking .................................................................... 7 IV. Stemming ........................................................................................... 7 Gebruikte afkortingen .................................................................................. 8 Op 30 mei 2023 besprak de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting en Justitie het ontwerp van decreet over het gecoördineerd Vlaams vrijwilligersbeleid. De bespreking vond plaats in aanwezigheid van Jan Jambon, minister-president van de Vlaamse Regering en Vlaams minister van Buitenlandse Zaken, Cultuur, Digitalisering en Facilitair Management. I. Toelichting door minister-president Jan Jambon In verschillende domeinen nemen vrijwilligers een cruciale rol op, stelt ministerpresident Jan Jambon. Ze zijn noodzakelijk en bepalen in grote mate het sociale weefsel en de samenhang in Vlaanderen. In het regeerakkoord 2019-2024 benadrukt de Vlaamse Regering dan ook het wezenlijke belang van vrijwilligers. Tijdens de coronapandemie en de Oekraïnecrisis kwam de fundamentele waarde van vrijwilligers voor de samenleving eens te meer tot uiting. Het beleid inzake vrijwilligers is echter complex. Er is niet alleen de institutionele context waarbij zowel de federale, Vlaamse en lokale overheden actor zijn in het vrijwilligersbeleid. Elke sector of domein waarbinnen een beroep wordt gedaan op vrijwilligers, werkt bovendien vaak op zichzelf. Om die reden werd in 2016 het gecoördineerd Vlaams vrijwilligersbeleid opgezet, en dit onder de coördinatie van de minister van Cultuur. Het ontwerp van decreet verankert het beleidsdomeinoverschrijdend beleid, wat ook zekerheid biedt voor een duurzame transversale beleidscoördinatie en vrijwilligersondersteuning. Dat gebeurt op drie manieren. Ten eerste verankert het ontwerp van decreet de coördinatie tussen de entiteiten van de Vlaamse overheid die een vrijwilligerssector vertegenwoordigen of die belang hebben bij een beter vrijwilligersklimaat. Sinds 2016 gebeurt de coördinatie tussen beleidsdomeinen via het Horizontaal Overleg Vrijwilligersbeleid, een transversaal beleidsvoorbereidend ambtelijk orgaan binnen de Vlaamse overheid waarin alle betrokken administraties vertegenwoordigd zijn. Daarnaast zijn het Vlaams Steunpunt Vrijwilligerswerk, de Verenigde Verenigingen, de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten en de Vlaamse Gemeenschapscommissie als actieve waarnemer betrokken bij dit overleg. Dat coördinerend overleg heeft een beleidsondersteunende rol en is de bewaker van de visie van de Vlaamse Regering op het vrijwilligersbeleid. Het zet in op informatie- en kennisdeling tussen de verschillende beleidsdomeinen, expertiseopbouw en strategische visie- en beleidsontwikkeling. Ten tweede zorgt het ontwerp van decreet voor een structurele subsidiëring van een sectoroverschrijdend expertisecentrum voor vrijwilligers, vrijwilligerswerk en vrijwilligersbeleid, namelijk het Vlaams Steunpunt Vrijwilligerswerk. Dat steunpunt kwam in de jaren 1970 tot stand en heeft zijn werkterrein steeds verruimd, waardoor het is geëvolueerd tot een Vlaams sectoroverschrijdend expertisecentrum met betrekking tot vrijwilligers, vrijwilligerswerk en vrijwilligersbeleid. Zowel verenigingen als lokale besturen kunnen bij het steunpunt terecht voor advies. Het steunpunt wordt al enige tijd ondersteund door de Vlaamse overheid. Maar de rol, de verantwoordelijkheid en de financiering van het steunpunt zijn niet in hun totaliteit decretaal verankerd. Naast een gedeeltelijke verankering in het Participatiedecreet, worden ook middelen toegekend vanuit de begroting van het Departement Cultuur, Jeugd en Media, die bij de interne staatshervorming werden overgeheveld van de provincies naar de Vlaamse Gemeenschap. Dit ontwerp van decreet voorziet nu een solide rechtsbasis voor de totaliteit van de werking van het steunpunt als sectoroverschrijdend expertisecentrum. Ten derde voorziet het ontwerp van decreet in afstemming met het Europese, federale en lokale beleid. Naast de Vlaamse overheid hebben immers ook andere overheden een belangrijke invloed op vrijwilligerswerk en vrijwilligersbeleid. Zo worden beslissingen over het statuut van de vrijwilliger en het kader voor …