Tot wijziging van het Groeipakketdecreet van 2018, wat de stopzetting betreft van de toekenning van gezinsbijlagen aan volwassen kinderen die een leefloon ontvangen #380

Zie de documentenfiche op vlaamsparlement.be ingediend op 8 september 2025 (2024-2025) Verslag namens de Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid, Gezin, Armoedebestrijding en Gelijke Kansen uitgebracht door Tomas Roggeman over het voorstel van decreet van Michiel Awouters, Suzy Wouters, Immanuel De Reuse, Freija Van den Driessche, Mercina Claesen, Stefaan Sintobin en Chris Janssens tot wijziging van het Groeipakketdecreet van 2018, wat de stopzetting betreft van de toekenning van gezinsbijlagen aan volwassen kinderen die een leefloon ontvangen Samenstelling van de Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid, Gezin, Armoedebestrijding en Gelijke Kansen: Voorzitter: Stefaan Sintobin. Vaste leden: Koen Dillen, Freya Perdaens, Eva Ryde, Sarah Smeyers; Immanuel De Reuse, Stefaan Sintobin, Freija Van den Driessche, Suzy Wouters; Hannes Anaf, Tina Van Havere; Katrien Schryvers, Toon Vandeurzen; Egbert Lachaert; Lise Vandecasteele; Jeremie Vaneeckhout. Plaatsvervangers: Mieke Claes, Koen Daniëls, Tomas Roggeman, Ine Tombeur; Michiel Awouters, Yves Buysse, Mercina Claesen, Ilse Malfroot; Kelly Van Tendeloo, Bieke Verlinden; Sofie Mertens, Loes Vandromme; Stephanie D'Hose; Debby Burssens; Fourat Ben Chikha. Toegevoegde leden: M'Hamed Kasmi. 1. Toelichting door Michiel Awouters, eerste indiener ..................................... 4 2. Algemene bespreking ............................................................................ 4 3. Artikelsgewijze stemming ....................................................................... 7 4. Eindstemming....................................................................................... 7 INHOUD De Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid, Gezin, Armoedebestrijding en Gelijke Kansen besprak het voorstel van decreet tot wijziging van het Groeipakketdecreet van 2018, wat de stopzetting betreft van de toekenning van gezinsbijlagen aan volwassen kinderen die een leefloon ontvangen tijdens haar vergadering van 9 juli 2025. 1. Toelichting door Michiel Awouters, eerste indiener Michiel Awouters zegt dat de sociale zekerheid, een van de belangrijkste maatschappelijke realisaties, wordt bedreigd. Er is de impact van massamigratie: de helft van de niet-EU-migranten zijn niet aan het werk. Een sterke sociale zekerheid en open grenzen zijn niet compatibel. Daarnaast hebben ook cliëntelisme en inactiviteit in Brussel en Wallonië een nefaste impact. De spreker verwijst hierbij naar het OCMW van Anderlecht. Brussel en Wallonië kennen de laagste werkzaamheidsgraad van de EU. Het draagvlak van de sociale zekerheid lijkt te verdwijnen. Naast het aanpakken van de grote bedreigingen zijn maatregelen nodig om onrechtvaardigheden die in het systeem geslopen zijn te corrigeren. Een fictief gezin met een alleenstaande ouder, één minderjarig kind en twee meerderjarige studerende kinderen ontvangt maandelijks in totaal 4320 euro aan leeflonen en gezinsbijslagen. Volgens de sprekers is daar in de samenleving geen draagvlak voor. Het is bovendien asociaal want veel werkenden hebben niet zo een hoog inkomen. Vanuit het oogpunt van solidariteit en rechtvaardigheid is het logisch dat dergelijke cumulaties aan banden worden gelegd. De Federale Regering neemt zich ook voor om uitkeringen, sociale voordelen en toelagen te begrenzen. Het staat evenwel niet vast dat de Federale Regering daarover een akkoord zal bereiken, en als het tot een akkoord komt, vloeit het vrijgemaakte budget terug naar de federale schatkist. Bij cumulatie het groeipakket stopzetten is administratief eenvoudiger dan het leefloonbedrag herberekenen. Door dat op Vlaams niveau te regelen, komt het vrijgemaakte budget ten goede van de Vlaamse schatkist in plaats van te verdwijnen in de bodemloze federale put. Michiel Awouters hoopt afrondend op steun voor zijn voorstel van decreet, voornamelijk omdat de N-VA daar ook al voor gepleit heeft. 2. Algemene bespreking Hannes Anaf zegt dat in het Vlaamse regeerakkoord 2024-2029 (Parl.St. Vl.Parl. 2024-25, nr. 31/1) is afgesproken om in overleg te treden met de federale overheid om de combinatie van een leefloon voor meerderjarige kinderen die nog thuis wonen met het groeipakket onmogelijk te maken. Hij beaamt dat de cumulatie van beide een hoog totaalbedrag kan opleveren, dat niet als eerlijk wordt aanzien. Hierover heeft al overleg plaatsgevonden tussen Vlaams minister Caroline Gennez en de federale ministers Frank Vandenbroucke en Anneleen Van Bossuyt. Er is afgesproken dat de federale overheid een initiatief zal nemen. Er zal worden onderzocht hoe de leefloonregelgeving kan worden aangepast om cumul met andere ondersteuningsvormen te plafonneren of in te perken. Het groeipakket is immers maar een van de ondersteuningsvormen waarmee cumul mogelijk is. Daarnaast is het wenselijk om de huidige regeling voor het groeipakket te behouden en daarin geen onderscheid te maken voor wie een leefloon ontvangt. Het groeipakket ondersteunt de opleiding van studenten, wat hun kansen op een diploma en werk vergroot. Het leefloon wordt uitgekeerd wanneer andere ondersteuningsmechanismes onvoldoende blijken. Het lijkt daarom eenvoudiger om in die regelgeving in te grijpen. Daarnaast moet rekening worden gehouden met het standstillprincipe in artikel 23 van de Grondwet. Aanpassingen aan het groeipakket hebben een grote administratieve impact en leiden tot inefficiëntie bij de berekening ervan. Er is ten slotte nog een verschil tussen een basisrecht en een vervangingsinkomen. Het groeipakket is een basisrecht voor elk kind. Een vervangingsinkomen wordt toegekend wanneer een gezin over onvoldoende middelen kan beschikken. Tomas Roggeman beaamt het belang van dit thema, dat hij op 5 februari 2025 als eerste onder de aandacht bracht met zijn actuele vraag over de cumulatie van leefloon en het groeipakket (Actuele vragen Vl.Parl. 2024-25, nr. 288). Wie zitting heeft in een bijzonder comité voor de sociale dienst herkent het probleem dat steunmaatregelen in één gezin tot een hoog niveau kunnen …