Tot wijziging van het Onroerenderfgoeddecreet van 12 juli 2013, wat betreft de subsidies aan actoren en de Erfgoedlening #797

Zie de documentenfiche op vlaamsparlement.be 21 mei 2026 (2025-2026) Verslag namens de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting, Justitie en Onroerend Erfgoed uitgebracht door Bram Jaques over het ontwerp van decreet tot wijziging van het Onroerenderfgoeddecreet van 12 juli 2013, wat betreft de subsidies aan actoren en de Erfgoedlening ingediend op Samenstelling van de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting, Justitie en Onroerend Erfgoed: Voorzitter: Sander Loones. Vaste leden: Arnout Coel, Marc Hendrickx, Sander Loones, Philippe Muyters; Adeline Blancquaert, Tom Lamont, Anke Van dermeersch, Bart Van Opstal; Simon Bekaert, Kris Verduyckt; Toon Vandeurzen, Peter Van Rompuy; Jos D'Haese; Mieke Schauvliege; Egbert Lachaert. Plaatsvervangers: Mieke Claes, Gijs Degrande, Sarah Smeyers, Hans Vanhoof; Michiel Awouters, Frédéric Erens, Freija Van den Driessche, Wim Verheyden; Jill Schellens, Tina Van Havere; Kris Declercq, Katrien Schryvers; Line De Witte; Bram Jaques; Tom Ongena. INHOUD I. Toelichting door minister Ben Weyts .......................................................4 II. Bespreking .........................................................................................5 1. Vragen en opmerkingen van de leden ..............................................5 1.1. Tussenkomst van Mieke Claes ...................................................5 1.2. Tussenkomst van Anke Van dermeersch .....................................6 1.3. Tussenkomst van Katia Segers ..................................................8 1.4. Tussenkomst van Bram Jaques .................................................8 2. Antwoorden van minister Ben Weyts ................................................8 3. Slotrepliek van Anke Van dermeersch ..............................................9 III. Stemmingen ..................................................................................... 10 1. Artikelsgewijze bespreking en stemming ........................................ 10 2. Stemming over het geheel ........................................................... 11 Gebruikte afkortingen .............................................................................. 12 Tekst aangenomen door de commissie........................................................ 13 Bijlage: zie de documentenfiche van dit document op www.vlaamsparlement.be In de Commissie voor Algemeen Beleid, Financiën, Begroting, Justitie en Onroerend Erfgoed werd op 12 mei 2026 het ontwerp van decreet behandeld tot wijziging van het Onroerenderfgoeddecreet van 12 juli 2013, wat betreft de subsidies aan actoren en de Erfgoedlening (Parl.St. Vl.Parl. 2025-26, nr. 797/1). Op dit ontwerp van decreet werden vanuit de meerderheidsfracties vier amendementen ingediend (Parl.St. Vl.Parl. 2025-26, nr. 797/2). Bij het ontwerp van decreet werd toelichting gegeven door minister Ben Weyts, viceminister-president van de Vlaamse Regering en Vlaams minister van Begroting en Financiën, Vlaamse Rand, Onroerend Erfgoed en Dierenwelzijn. Bij zijn uiteenzetting maakte hij gebruik van een presentatie die te vinden is op de documentenfiche van dit verslag op www.vlaamsparlement.be. I. Toelichting door minister Ben Weyts Bij de aanvang van zijn uiteenzetting stelt minister Ben Weyts dat het voorliggende ontwerp van decreet niet zeer omvattend is en al bij al ook behoorlijk behapbaar is voor de betrokkenen. Hij memoreert dat de Vlaamse Regering op 3 april 2026 haar definitieve goedkeuring hechtte aan die tekst, waarin grosso modo twee zaken worden geregeld: in eerste instantie de erfgoedlening en ten tweede ook de financiële ondersteuning van verschillende erfgoedactoren (slide 2). Ter verduidelijking schetst de minister eerst ook het bredere kader waarbinnen dat alles gesitueerd dient te worden (slide 3). Er zijn drie vormen van ondersteuning. Allereerst investeringen in erfgoed zelf, bijvoorbeeld voor restauraties of herbestemmingen. Ten tweede is er ondersteuning voor participatieve of sensibiliserende projecten, onderzoeksprojecten en andere projecten die bijdragen aan de realisatie van de beleidsdoelstellingen. En ten derde is er ondersteuning voor organisaties die bijdragen aan het erfgoedbeleid. Die laatsten worden in het jargon ‘actoren’ genoemd. Met het ontwerp van decreet dat voorligt wordt er gefocust op twee van die instrumenten, namelijk de erfgoedlening en de structurele ondersteuning van de actoren. De erfgoedlening (slide 4) is een voordelige financiering voor eigenaars die werken willen uitvoeren aan erfgoed dat beschermd of geïnventariseerd is. Tot nog toe was de juridische basis van die lening telkens opnieuw opgenomen in de jaarlijkse begroting, zodat ze altijd opnieuw moest worden herbevestigd. Het is nu de bedoeling om dat structureel te verankeren in het Onroerenderfgoeddecreet. Dat biedt het voordeel van continuïteit en rechtszekerheid en maakt dat er een steviger juridisch fundament voorhanden is voor dit instrument. Het mag duidelijk zijn dat die lening een krachtige hefboom is, waarvan maximaal gebruik gemaakt dient te worden. De consulenten onroerend erfgoed kunnen hierdoor ook echt focussen op het ondersteunen van personen die eigenaar zijn van beschermd erfgoed. Het wettelijke instrumentarium waaruit ze kunnen putten zal flexibeler zijn. Ze zullen nog steeds coachend optreden vanuit het agentschap, maar zullen ook financieel ondersteunend kunnen optreden via de klassieke premies en via de erfgoedlening. Daar zal nu veel sneller geschakeld kunnen worden. Dat is nodig omdat er tot nog toe vaak een zekere vertraging zit in het beantwoorden van vragen met betrekking tot premieondersteuning. Met de lening zal nu veel sneller geschakeld kunnen worden en zullen de middelen ook sneller ter beschikking worden gesteld. En dankzij de decretale verankering die hier gerealiseerd wordt, zal dit instrument ook versterkt worden en beter afgestemd op andere financieringsinstrumenten. De minister geeft daarbij nog mee dat de concrete …