Tot wijziging van de Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december 2013, wat betreft de invoering van een externekostenheffing voor de kosten veroorzaakt door CO2-emissies #701

Zie de documentenfiche op vlaamsparlement.be ingediend op 21 mei 2026 (2025-2026) Verslag van de hoorzitting namens de Commissie voor Mobiliteit en Openbare Werken uitgebracht door Frédéric Erens en An Christiaens over het ontwerp van decreet tot wijziging van de Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december 2013, wat betreft de invoering van een externekostenheffing voor de kosten veroorzaakt door CO2-emissies Samenstelling van de Commissie voor Mobiliteit en Openbare Werken: Voorzitter: Paul Van Miert. Vaste leden: Bert Maertens, Andy Pieters, Tomas Roggeman, Paul Van Miert; Frédéric Erens, Carmen Ryheul, Sarah T'Joens, Wim Verheyden; Els Robeyns, Stephanie Vanden Eede; An Christiaens, Kris Poelaert; Amina Vandenheuvel; Bogdan Vanden Berghe; Jasper Pillen. Plaatsvervangers: Arnout Coel, Koen Daniëls, Karolien Grosemans, Andries Gryffroy; Bart Claes, Immanuel De Reuse, Tom Lamont, Anke Van dermeersch; Hiba Faraji, Gianna Werbrouck; Sofie Mertens, Brecht Warnez; Jos D'Haese; Mieke Schauvliege; Marianne Verhaert. 1. Toelichtingen ....................................................................................... 4 1.1. Toelichting door Transport & Environment (T&E) .............................. 4 1.2. Toelichting door Febetra ............................................................... 7 1.3. Toelichting door Departement Financiën en Begroting ....................... 9 1.4. Toelichting door Transport en Logistiek Vlaanderen .......................... 9 2. Vragen en opmerkingen van de leden ................................................... 12 2.1. Tomas Roggeman ...................................................................... 12 2.2. Frédéric Erens ........................................................................... 12 2.3. Stephanie Vanden Eede .............................................................. 13 2.4. Kris Poelaert .............................................................................. 14 2.5. Bogdan Vanden Berghe............................................................... 14 3. Antwoorden van de sprekers ............................................................... 14 3.1. Transport & Environment ............................................................ 14 3.2. Febetra ..................................................................................... 15 3.3. Departement Financiën en Begroting ............................................ 16 3.4. Transport en Logistiek Vlaanderen ............................................... 16 3.5. Transport & Environment ............................................................ 17 Gebruikte afkortingen ................................................................................ 18 Bijlagen: zie de documentenfiche van dit verslag op www.vlaamsparlement.be INHOUD De Commissie voor Mobiliteit en Openbare Werken hield op 7 mei 2026 een hoorzitting over het ontwerp van decreet tot wijziging van de Vlaamse Codex Fiscaliteit van 13 december 2013, wat betreft de invoering van een externekostenheffing voor de kosten veroorzaakt door CO2-emissies (Parl.St. Vl.Parl. 2025-26, nr. 701/1), met volgende sprekers: − Nils Hooftman, Senior Policy Advisor Transport & Environment; − Philippe Degraef, directeur Febetra; − Koen Algoed, secretaris-generaal Departement Financiën en Begroting; − Johan Staes, CEO Transport en Logistiek Vlaanderen. De presentaties van de sprekers zijn terug te vinden op de documentenfiche van dit verslag op www.vlaamsparlement.be. 1. Toelichtingen 1.1. Toelichting door Transport & Environment (T&E) Nils Hooftman, Senior Policy Advisor van T&E schetst eerst de doelstellingen van zijn organisatie. T&E is al dertig jaar actief als belangengroep om op Europees niveau te streven naar duurzame en betaalbare energie, mobiliteit en transport. De groep is voornamelijk actief in Brussel om te wegen op de Europese besluitvorming (zie slide 2). 1.1.1. Elektrificatie: Europa’s industriële opportuniteit De elektrificatie van de vrachtwagensector biedt opportuniteiten voor de Europese truckbouwers, maar er hangen ook risico’s aan vast. Vrachtwagens vertegenwoordigen 2 procent van het verkeer, maar zijn disproportioneel verantwoordelijk voor de uitstoot van broeikasgassen: tussen een kwart en een derde van de uitstoot wordt veroorzaakt door vrachtwagens (zie slide 4). Er wordt bovendien verwacht dat het vrachtwagenvervoer in de komende decennia nog gevoelig zal toenemen. Vandaag is 6 procent van de inschrijvingen voor nieuwe vrachtwagens boven 3,5 ton elektrisch. De transitie is ingezet en het is voor de spreker belangrijk om op dat momentum in te spelen. In China is dat momenteel 15 procent. De VS stelt op dat vlak niet veel voor omdat de wetgeving rond verduurzaming er op losse schroeven staat (zie slide 5). Een zestal Chinese truckbouwers zijn vandaag in Europa assemblagefabrieken aan het bouwen. Dat betekent concurrentie voor de Europese truckbouwers. De Irancrisis heeft een belangrijke impact. De transportsector kreunt onder hoge brandstofkosten. Vrachtwagens verbruiken 22 keer meer olie dan personenwagens. Deze elementen zijn voor de spreker dan ook belangrijke argumenten om in te zetten op de elektrificatie van de zware vrachtsector. Het plan van Europa steunt op drie pijlers: de CO2-doelstellingen die sinds 2019 van kracht zijn; het aantrekken van de vraag door de operationele kosten en de TCO van een elektrische vrachtwagen veel aantrekkelijker te maken, waardoor de vraag spontaan zou moeten groeien; de uitrol van laadinfrastructuur voor vrachtwagens. 1.1.2. Stand van zaken Er zijn 32.000 zero-emissievrachtwagens in Europa op de weg. Meer dan een vierde ervan is in het laatste semester van de rapportage ingeschreven omdat de wetgeving op 1 juli 2025 verstrengd is en bedrijven boetes krijgen als ze niet voldoen aan de doelstellingen (zie slide 9). Er zijn meer dan veertig Europese zeroemissietruckmodellen in serieproductie. Dat aantal groeit, maar door de Chinese fabrikanten zal de competitie …