Tot wijziging van de toezichts- en handhavingsbepalingen in het beleidsdomein Werk en Sociale Economie #1808

Documenten in het dossier: : Ontwerp van decreet verzendcode: ECO ingediend op 17 oktober 2023 (2023-2024) Verslag namens de Commissie voor Economie, Werk, Sociale Economie, Wetenschap en Innovatie uitgebracht door Maaike De Vreese en Thijs Verbeurgt over het ontwerp van decreet tot wijziging van de toezichtsen handhavingsbepalingen in het beleidsdomein Werk en Sociale Economie Samenstelling van de Commissie voor Economie, Werk, Sociale Economie, Wetenschap en Innovatie: Voorzitter: Robrecht Bothuyne. Vaste leden: Allessia Claes, Maaike De Vreese, Andries Gryffroy, Rita Moors, Axel Ronse; Yves Buysse, Ilse Malfroot, Els Sterckx; Robrecht Bothuyne, Kurt Vanryckeghem; Gwendolyn Rutten, Maurits Vande Reyde; Meyrem Almaci, Imade Annouri; Thijs Verbeurgt. Plaatsvervangers: Annick De Ridder, Maarten De Veuster, Philippe Muyters, Elke Sleurs, Tine van der Vloet; Kristof Slagmulder, Klaas Slootmans, Wim Verheyden; Stijn De Roo, Loes Vandromme; Tom Ongena, Bart Van Hulle; Johan Danen, Björn Rzoska; Els Robeyns. Toegevoegde leden: Kim De Witte. INHOUD 1. Toelichting door de minister ................................................................... 4 1.1. Situering ...................................................................................... 4 1.2. Maatregelen ................................................................................. 4 2. Algemene bespreking ............................................................................ 5 2.1. Tussenkomsten van de leden .......................................................... 5 2.2. Antwoorden van de minister ........................................................... 7 3. Artikelsgewijze bespreking ..................................................................... 8 4. Eindstemming....................................................................................... 8 Bijlage: zie de dossierpagina van dit document op www.vlaamsparlement.be De Commissie voor Economie, Werk, Sociale Economie, Wetenschap en Innovatie behandelde op 5 oktober 2023 het ontwerp van decreet tot wijziging van de toezichts- en handhavingsbepalingen in het beleidsdomein Werk en Sociale Economie. Op 5 oktober 2023 besprak de commissie ook het ontwerp van decreet tot wijziging van de wet van 30 april 1999 betreffende de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, het decreet houdende sociaalrechtelijk toezicht van 30 april 2004 en het decreet van 22 december 2017 houdende een premie om de transitie van werkzoekenden naar ondernemerschap te stimuleren. Daarover wordt verslag uitgebracht in Parl.St. Vl.Parl. 2022-23, nr. 1805/3. De bespreking van beide ontwerpen van decreet overlapt als het gaat over de sanctionering van inbreuken. De door minister Jo Brouns getoonde presentatie is terug te vinden op de dossierpagina van dit document op www.vlaamsparlement.be. 1. Toelichting door de minister Jo Brouns, Vlaams minister van Economie, Innovatie, Werk, Sociale Economie en Landbouw, licht het ontwerp van decreet toe. Handhaving en sanctionering zijn het sluitstuk van zijn beleid als minister van Werk. Het nultolerantiebeleid op het vlak van economische en sociale fraude is breed gedragen. 1.1. Situering Het ontwerp van decreet moet een antwoord bieden op de fraudezaken die de laatste jaren aan het licht kwamen. Handhaven is geen doel op zich maar noodzakelijk als sluitstuk. De sancties moeten proportioneel en evenredig zijn maar ook voldoende afschrikkend werken. Uiteraard is ook preventie nodig. De huidige regelgeving dateert van 2010 en is ontoereikend. Daarover werden de volgende vaststellingen gemaakt: – De sancties zijn in de sociale wetgeving over het algemeen minder hoog dan in het algemeen strafrecht of andere specifieke wetgeving. – Door het niet-uitvoeren van kortere gevangenisstraffen gaan gevangenisstraffen aan belang inboeten, behalve voor de zwaarste inbreuken. Maar dan moet er natuurlijk in voldoende zware boetes worden voorzien. Daarom neemt de minister met dit ontwerp van decreet verschillende maatregelen. 1.2. Maatregelen Er worden verschillende wijzigingen doorgevoerd aan de sancties. Gevangenisstraffen blijven behouden voor de zwaarste inbreuken, bijvoorbeeld voor illegale tewerkstelling, fraude met subsidies, of uitzendactiviteiten zonder dat er daarvoor de nodige erkenning is. Voor bepaalde inbreuken komt er een multiplicator waarbij er een boete per getroffen werknemer wordt uitgesproken. Er komt een juridische basis voor het gebruik van nieuwe technologieën zoals datamining, bijvoorbeeld via Gatekeeper, om fraude op te sporen. De opstelling van e-pv’s (elektronische processen-verbaal) en de uitwisseling ervan tussen de databank van de Vlaamse Sociale Inspectie en de federale databank e-PV wordt mogelijk gemaakt. Dat moet leiden tot performant en sneller optreden. De Vlaamse Sociale Inspectie zal bewoonde lokale mogen betreden als er sprake is van een betrapping op heterdaad en dus niet langer bij heterdaad een visitatiemachtiging moeten aanvragen bij de politierechter met het risico dat de overtreder dan al verdwenen is. Administratieve geldboetes uitgesproken in het kader van detachering zullen gemakkelijker kunnen worden geïnd. Als een Europese werkgever fraude pleegt bij het detacheren van een werknemer naar Vlaanderen en hiervoor een administratieve geldboete krijgt, zal hij die boete ook effectief moeten betalen. Hetzelfde geldt voor Vlaamse ondernemingen die werknemers naar het buitenland detacheren en daar een sanctie krijgen. Dat wordt mogelijk gemaakt door het IMI (Informatiesysteem Interne Markt) van de Europese Unie (EU) en de Vlaamse Sociale Inspectie maakt daar dankbaar gebruik van. Aan ondernemingen die zware inbreuken plegen, zal tijdelijk het recht op subsidies worden ontzegd. De minister hoopt met dit ontwerp van decreet verder te kunnen werken aan een eerlijk en fraudebestendig ondernemingsklimaat in Vlaanderen, waarbij de rechten van alle werkenden worden beschermd. 2. Algemene bespreking 2.1. Tussenkomsten van de leden …